A leeg A
Symposium Kerk en schuldhulp

Kerk en Schuldhulp

Goed bezocht symposium

De hulpverlening aan mensen die in problematische schulden verstrikt zijn geraakt, leeft sterk binnen de kerken. Dat bleek heel duidelijk op een symposium over kerken en schuldhulpverlening dat op 25 april 2010 onder de titel 'Rood – de nieuwe trend?' werd gehouden in Veenendaal. Organisatoren waren de Evangelische Alliantie, de werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA, Kerk in Actie en een platform van christelijke schuldhulporganisaties.

De opkomst voor de dag was boven verwachting: de aula was gevuld met 300 zeer betrokken mensen. "Het is fantastisch om zoveel deskundige diaconale organisaties en specialisten bij elkaar te mogen brengen en hun gezamenlijke kennis aan de deelnemers van het symposium te mogen aanbieden", aldus mede-organisator Wim Althuis van de Evangelisch Alliantie. "Meer dan verwacht, maar ook zorgelijk", vindt Hub Crijns van de werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA. "De aanvraag voor hulp van kerken is de afgelopen jaren steeds toegenomen, de nood is hoger dan gedacht, maar kerken weten niet goed hoe ze in deze speciale problematiek kunnen helpen." Overigens blijkt er onder de deelnemers op 25 april wel verrassend veel kennis en ervaring op dit gebied aanwezig te zijn. Ze krijgen op de dag een stevige hoeveelheid informatie toegevoegd aan die bagage en brengen zelf in debat en workshops hun ervaringen en inzichten in.

Symposium Kerk en schuldhulp - Ds. Cor v.d. LeestSchuldhulp: de kerk een zorg!

Ds. Cor van der Leest, predikant in Oost-Groningen, stelt dat het omgaan met geld een belangrijk onderwerp is voor de kerken. "Vaak horen we mensen zeggen dat dit niet bij de kerk hoort, omdat het daar gaat om geestelijke zaken. De bijbel toont daarin een andere lijn: we hebben allemaal onze handen vol aan de bijbelse boodschap over geld en goed. Daarin is er werk aan de winkel voor ons allemaal. Schuldhulpverlening hoort een zorg voor de kerk te zijn." Diakenen hebben mogelijkheden op het materiële vlak (opvang, inventarisatie van de problemen, doorverwijzen en blijvende praktische en morele begeleiding) en geestelijke terrein (waaronder het bevorderen van een positiever zelfbeeld).
Ook Jet Creemers ziet in die praktische en geestelijke ondersteuning een belangrijke taak voor de kerken. "Mensen met schulden hebben vaak een laag zelfbeeld, een gevoel van ‘ik heb het niet gehaald, ik schiet te kort, ik ben dom. Een taak voor de kerk." Creemers is voorzitter van Stichting Verantwoord en grondlegger van de schuldhulpverlening in Nederland. "Je kunt mensen ondersteunen door het huishouden te erkennen als een ingewikkeld bedrijf. Investeer in het zelfbeeld van mensen: Je bent nu crisismanager van je eigen huishouding. Dat is lastig en zwaar, maar je kúnt het wel. Juist daar liggen belangrijke taken voor de kerk om mensen daarin te ondersteunen en te bemoedigen. (…) De mensen in kwestie moeten het allemaal zelf doen, zeker. Maar: informatie, advies en begeleiding kunnen wel helpen. Van belang is te waken voor een te snelle of zelfs standaard ‘onteigening’ van het probleem."

Symposium Kerk en schuldhulp - Peter OsendarpEerste hulp bij schulden

Peter Osendarp is één van de auteurs van de publicatie 'Eerste hulp bij schulden'. Hij houdt een inleiding over dit boek van de werkgroep Arme Kant van Nederland/EVA en Kerk in Actie, en biedt het eerste exemplaar aan Cor van der Leest en Jet Creemers aan. Eerste Hulp Bij Schulden (EHBS) geeft veel informatie over schulden en hulpverlening en biedt een handreiking aan kerkelijke vrijwilligers om aan te geven wat ze kunnen doen en wat ze beter aan anderen over kunnen laten. Osendarp laat zien hoe urgent het is dat vanuit kerken eerste hulp wordt geboden.
"De diaconale praktijk leert ons dat minimaal de helft van de mensen met schulden niét wordt geholpen door de reguliere professionele schuldhulpverlening; de gemeentelijke overheid met diverse hulptroepen in samenwerking met de gemeentelijke kredietbank (GKB). Om opnieuw de vergelijking te maken tussen EHBO en EHBS: Stel je eens voor dat bij een kwart van de ongevallen op de weg er géén medische hulp geboden zou worden. Of dat er eerst lange formulieren ingevuld moeten worden bij gebruik van ambulance en ziekenhuis. En dat vervolgens tegen u gezegd wordt dat er nog vele wachtenden vóór u zijn … Daarom moeten diaconale EHBS’ers - om ze zo maar te noemen - noodgedwongen wat meer verstand heb-ben van het traject van schuldhulpverlening dan een gemiddelde EHBO’er medische kennis nodig heeft bij een ongeval op straat.

Interventie en presentie

Peter Osendarp gaat in op het onderscheid dat in de publicatie (en in veel diaconaal werk) wordt gemaakt tussen 'interventie' en 'presentie'. De schuldsanering door instanties valt voor het grootste deel onder 'interventie'.Die rol kan ook het beste bij die instanties blijven. Voor de kerken is 'presentie' een sleutelwoord. Solidair present zijn in het leven van mensen in de knel. Deze presentie-benadering houdt in: het volgen en begeleiden van mensen in de problemen, juist ook op langere termijn. Het gaat dan om volgehouden solidariteit, zoals in maatjesprojecten of bij loketbegeleiding. Wie in een traject van schuldhulpverlening zit, moet vaak voor langere tijd op een houtje bijten. Deze mensen bemoedigen om dat vol te houden, daarbij met hen concreet solidair zijn, geduldig en volhardend samen met hen optrekken met een lange adem… dat is diaconaal handelen bij uitstek. Die presentie-benadering wordt met voorbeelden beschreven in de publicatie. Daarnaast kunnen kerken schulden en schuldhulp-verlening bespreekbaar maken, zowel in eigen kring en in de eigen lokale samenleving. De ervaringen met diaconale hulpverlening kunnen bijgehouden worden."

Inspirerend

In een 'debet-debat' gaan de inleiders onder meer in op de gevolgen van de economische crisis voor de schuldenproblematiek in Nederland. We moeten ons voorbereiden op een flinke toename van de problemen, vooral vanuit 'middengroepen'. De zaal komt ook aan het woord in dit debat, en neemt vast een voorschot op de workshops. Na enkele hilarische sketches van cabaretgroep 'Additude' wordt in die workshops verder doorgepraat met de inleiders en worden ervaringen uitgewisseld. Het brengt levendige en informatierijke discussies op gang. Men steekt veel op van de voorbeelden uit alle delen van het land. Deelnemers geven aan geïnspireerd en nog beter toegerust naar huis te gaan. Thuis is er veel werk aan de winkel!

Peter de Bie

  • Klik hier om een verslagbundel van het symposium te downloaden.
  • Klik hier voor informatie over de publicatie 'Eerste Hulp Bij Schulden'.
  • Klik hier om over het manifest te lezen dat n.a.v. het symposium werd opgesteld.

Externe links:

Naar de top van de pagina

Naar startpagina project Eerste Hulp Bij Schulden

Naar overzichtspagina projecten

 

Eerste Hulp Bij Schulden